كسانيكه براي اولين بار مي خواهند از لنز تماسي استفاده مي كنند با سؤالات بي شماري مواجه مي شوند: اولين قدم چيست؟ براي تجويز لنز تماسي نزد چه كسي بايد رفت؟ چگونه مي توان پشت و رو بودن لنز را هنگام قرار دادن در چشم تشخيص داد؟ با خواندن اين مقاله، اطلاعات مفيدي در اين زمينه هاو موارد ديگر بدست خواهيد آورد.

اولين قدم

اگر مي خواهيد از لنز تماسي استفاده كنيد بايد به چشم پزشك يا حداقل يك اپتومتريست خبره مراجعه نماييد و اين شامل استفاده از لنز تماسي رنگي حتي در موارد زيبايي هم مي شود. چرا؟ چون لنزهاي تماسي يك ابزار پزشكي هستند كه بايد بطور مناسب توسط يك متخصص چشم تجويز شوند. چشم پزشك چشمتان را معاينه كرده و مطمئن مي شود براي استفاده از لنز تماسي مشكلي نداريد و سپس لنز را براي شما نسخه مي كند.

انواع لنزهاي تماسي

لنزها بر حسب جنس لنز، فاصله زماني كه براي تعويض لنز لازم است و قابليت خوابيدن با لنز در شب تقسيم بندي مي شوند.

لنزهاي تماسي از انواع مختلف پلاستيك ساخته شده اند كه به دو گروه اصلي نرم و سخت تقسيم مي شوند. لنزهاي نرم 25 تا 79% آب دارند، كاملاً راحت هستند و استفاده كننده خيلي سريع به آن ها عادت مي كند. در مورد لنزهاي نفوذپذير به گاز (Rigid Gas Permeable - RGP) زمان عادت كردن طولاني تر است، مدت زمان بيشتري قابل استفاده هستند و مقاومتشان نسبت به ايجاد رسوب روي سطح آن ها بيشتر است.

لنزهاي نفوذپذير به گاز براي كسانيكه ديد با كيفيت بهتر مي خواهند قابل توصيه است. لنزهاي تماسي را بر حسب مدت زماني كه قابل استفاده اند و سپس بايد دور انداخت نيز تقسيم مي كنند. لنزهاي RGP را مي توان چند سال استفاده كرد ولي لنزهاي نرم از لحاظ مدت زمان تعويض تقسيم بندي مي شوند.

برنامه تعويض لنزهاي نرم

منظور از استفاده ممتد استفاده از لنزهاي تماسي در خواب مي باشد و روش روزانه استفاده از لنز فقط در طول روز و نه در خواب مي باشد.

انواع جديد لنزهاي تماسي

لنزهايي كه بطور مداوم به مدت 30 روز استفاده مي شوند يك نوع جديد از لنزهاي نرم هستند كه ميزان زيادي اكسيژن را به چشم شما رسانده و بسيار راحت و ايمن هستند. لنزهاي دو كانوني و توريك هم لنزهايي هستند كه بصورت قابل تعويض مي توان استفاده كرد و جديداً به بازار عرضه شده اند.

لنزهايي با بلوك نور ماوراء بنفش (UV) هم بصورت لنز نرم و هم سخت ساخته شده اند. اين لنزها قرنيه و چشم را از برخورد با نور UV مضر محافظت مي نمايند. از آنجا كه لنز كاملاً شفاف است با نگاه كردن به آن نمي توان بلوكر UV بودن آن را تشخيص داد و بلوكر بودن اين لنزها معمولاً روي جعبه لنز حك شده است.

البته باز بايد در نظر داشت كه لنز تماسي فقط قرنيه را محافظت مي كند و عينك آفتابي با بلوك UV مي تواند كل چشم و پوست اطراف چشم را از UV حفظ كند. سپس لنز تماسي بلوك كننده UV مكمل عينك آفتابي براي محافظت بيشتر مي باشد.

لنزهاي جديد ديگر، لنزهايي هستند كه شكل قرنيه را تغيير داده و ديد شما را بدون استفاده از لنز يا جراحي كامل مي كنند كه به نام اورتوكراتولوژي يا CRT خوانده مي شوند. اين لنزها را در طول شب استفاده شده و در اين مدت شكل قرنيه را تغيير داده و در صبح و در طول روز با اينكه از لنز تماسي استفاده نمي كنيد ديدتان بهتر مي شود.

لنزهاي تماسي قابل تعويض: انتخابي سالم

لنزهاي قابل تعويض براي مدت زمان مشخصي قابل استفاده اند و سپس دور ريخته مي شوند و يك جفت لنز جديد جايگزين مي شود. اين لنزها در سال 1987 معرفي شدند و امروزه بيشترين نوع لنز تماسي قابل استفاده اند.

لنزهاي قابل تعويض به سه دسته كلي تقسيم مي شوند:

1. لنزهاي قابل تعويض كه هر 2 هفته يا زودتر يكبار دور ريخته شده و بجاي آن ها از لنز نو استفاده مي شود.
2. لنزهاي قابل تعويض مكرر كه هر ماه يا هر 3 ماه يكبار تعويض مي شوند.
3. لنزهاي تماسي با روش سنتي كه هر 6 ماه يا يكسال يكبار تعويض مي شوند.

لنزهاي قابل تعويض يا روزانه اند و يا ممتد استفاده مي شوند. فرم روزانه فقط در طي روز زده مي شود و در هنگام خواب درآورده مي شود ولي فرم ممتد در هنگام خواب نيز استفاده مي گردد.

چرا لنز ها را دور مي اندازيم؟

هرچه زودتر لنزهاي تماسيتان را تعويض كنيد چشم هاي شما سالمتر و راحت تر خواهد بود. موادي مانند پروتئين، كلسيم و چربي ها در اشك شما بطور طبيعي يافت مي شود كه مي تواند روي لنز شما رسوب كند كه هم باعث احساس ناراحتي در چشم شده و هم چشم را مستعد عفونت مي كند. البته شما مي توانيد لنزهايتان را هميشه تميز نگه داريد ولي لنزهاي قابل تعويض وقت شما را حفظ مي كند. لنزهاي قابل تعويض روزانه كه هر روز عوض مي شوند ديگر نيازي به محلول هاي پاك كننده ندارند و رسوب روي لنز قرار نگرفته و ريسك عفونت را زياد نمي كنند.

كدام نوع لنز قابل تعويض براي شما مناسبتر است؟

برنامه تعويض لنز هر فرد بستگي به چشم آن فرد دارد. بعضي از چشم ها پروتئين و چربي بيشتري توليد مي كنند پس لنز بايد زودتر جايگزين شود. همچنين اگر فرد آلرژي داشته باشد بايد زود به زود لنزش را عوض كند. بهرحال ارزيابي دقيق و كامل توسط چشم پزشك مي تواند بهترين برنامه جايگزيني لنز را به شما پيشنهاد كند.

لنزهاي تماسي رنگي

لنز هاي تماسي رنگي به گروه هاي زير تقسيم مي شوند:

1. لنز رنگي نامرئي
2. لنز رنگي تشديد كننده
3. لنز رنگي مات
4. لنز رنگي فيلتر نور

لنزهاي رنگي هم مي توانند فقط جنبه زيبايي داشته باشند و هم براي اصلاح آستيگماتيسم يا پيرچشمي يا عيوب رفراكتيو استفاده شوند.

لنز رنگي مرئي: رنگ آبي كمرنگ يا سبز به لنز اضافه مي شود تا در زمان گذاشتن يا برداشتن لنز بهتر ديده شود يا زمانيكه به زمين بيافتد قابل تشخيص باشد. چون رنگ آن بسيار كمرنگ است روي رنگ چشم اثر ندارد.

لنز رنگي تشديد كننده: لنزهاي شفافي هستند كه نسبت به لنزهاي مرئي تيره تر هستند و رنگ چشم شما را تشديد مي كنند. اين نوع لنز بيشتر براي افرادي مناسب است كه رنگ چشم روشن دارند و مي خواهند رنگ چشمشان تشديد شود.

لنز رنگي مات: رنگ آن بطور مشخصي رنگ چشم شما را عوض مي كند كه طيف وسيعي از رنگ ها را شامل مي شوند.

كمپاني هايي كه لنز رنگي مي سازند تمام سعي و تلاش خود را بكار مي برند تا شبيه عنبيه چشم شما شود حتي يك سري خط ها و شكل هاي رنگي و نقاط رنگي روي لنز ايجاد مي كنند تا طبيعي تر بنظر آيد. مركز لنز كه محل مردمك مي باشد شفاف است تا بتوانيد از وراي آن نگاه كنيد.

لنزهاي رنگي فيلترنور: اين لنزها جديداً توليد شده اند و بيشتر در رشته هاي ورزشي استفاده مي شوند تا رنگ هاي خاصي را تشديد كنند مثلاً فيلتر زرد باعث مي شود توپ تنيس يا گلف در زمينه مشخص تر شده و راحت تر هدف قرار گيرند.

بعضي مضرات لنز رنگي:

از آنجا كه ساخت لنز رنگي توسط كمپاني ها بگونه اي است كه تعداد زيادي از مصرف كنندگان از يك سايز لنز استفاده مي كنند گاهي خصوصاً در زمان پلك زدن قسمت رنگي لنز مردمك را مي پوشاند و يا چون سايز مردمك با ميزان نور تغيير مي كند در شب مردمك بزرگتر از قسمت شفاف وسط لنز شده و ديد شما را تحت تأثير قرار خواهد داد. اگر بطور مداوم با لنزتان مشكل داريد حتماً با چشم پزشكتان مشورت كنيد.

لنزهاي اشتراكي: يك ايده مضر

اگر لنز رنگيتان را با دوستتان بطور مشترك استفاده كنيد در اشتباه هستيد چون لنز رنگي هم نوعي لنز تماسي و ابزاري پزشكي است و براي چشم هر فرد بطور خاص تجويز مي شود. استفاده مشترك از لنز همچنين مي تواند باعث انتقال باكتري ها و در نتيجه عفونت چشم شود. لنزهاي رنگي بايد بطور مناسب تميز شده و با محلول هاي ضدعفوني كننده، ضدعفوني شوند.

آيا براي لنز رنگي هم نياز به نسخه داريد؟

اگر لنز شما براي اصلاح ديدتان قدرت داشته باشد قطعاً نياز به نسخه داريد و اگر فقط براي زيبايي استفاده مي كنيد از آنجايي كه ريسك كوري و صدمه زياد به چشم دارد بهتر است با تجويز چشم پزشك و يا اپتومتريست باشد و از خريد لنزهاي رنگي در فروشگاه ها و يا آرايشگاه ها و ... پرهيز كنيد.

لنزهاي تماسي با استفاده ممتد 30 روزه و 7 روزه

لنزهاي تماسي ممتد لنزهايي هستند كه در زمان خواب هم قابل استفاده هستند بعضي لنزهاي تماسي فقط قابل استفاده روزانه هستند و در زمان خواب بايد درآورده شوند. لنزهاي ممتد اكسيژن بيشتري به قرنيه مي رسانند بيشتر اين ها تا 7 روز قابل استفاده اند و بعد از 7 روز دور انداخته مي شوند.

دو نوع لنز تماسي وجود دارد كه تا 30 روز هم قابل استفاده ممتد هستند. يكي لنز "شب و روز" كمپاني CIBA و ديگري لنز Pure Vision كمپاني Bausch and Lomb. بهرحال لنزهايي كه در شب استفاده مي شوند ريسك عفونت بيشتري نسبت به لنزهاي روزانه دارند چون ارگانيسم هاي خطرناكي كه از طريق انگشتان، پلك يا محلول هاي لنز وارد چشم مي شوند زير لنز تماسي تجمع يافته و در شب بهتر رشد كرده و شانس عفونت قرنيه زياد مي شود. البته لنزهاي 30 روزه يا 7 روزه قابل تعويض چون نياز به محلول لنز ندارند ميزان ورود ميكروارگانيسم به چشم را كاهش داده و خيلي شانس عفونت را بالا نمي برند. لنزهاي 30 روزه اي كه اكنون در دسترس هستند از ماده هيدروژل سيليكوني بسيار قابل نفوذ به اكسيژن ساخته شده اند.

مثلاً لنز "شب و روز" 6 برابر اكسيژن بيشتري نسبت به لنزهاي معمولي به قرنيه مي رساند نشان داده شده است كه سيگار كشيدن يك ريسك فاكتور مهم در عوارض لنزهاي با استفاده ممتد مي باشد.

براي كاهش ريسك عفونت در لنزهاي تماسي ممتد مي توان هميشه لنز را استفاده نكرد. مثلاً فقط در چرت هاي بين روز يا در زمان تعطيلات در هنگام خواب استفاده شوند و در بقيه مواقع هنگام خواب درآورده شوند البته در اين صورت ريسك استفاده از محلول لنز و جا لنزي اضافه مي گردد.

حتماً توجه كنيد كه در زمان احساس ناراحتي يا سوزش يا كاهش ديد سريعاً لنزها را خارج كرده و با چشم پزشك خود تماس حاصل نماييد.

لنزهاي تماسي با با نفوذپذيري نسبت به گاز (RGP)

لنزهاي تماسي سخت كه به اكسيژن نفوذ پذيرند با لنزهاي سخت دهه هاي قبلي متفاوتند. لنزهاي سخت در ابتدا از جنس PMMA بودند كه باعث ايجاد ناراحتي در زمان استفاده مي شدند زيرا به اكسيژن نفوذپذير نبودند. لنزهاي نفوذپذير به گاز در ميانه هاي دهه 1980 با بازار آمدند كه حاوي سيليكون مي باشند و نسبت به PMMA انعطاف پذيرترند و اكسيژن بيشتري را از خود عبور مي دهند حتي بيشتر از لنزهاي نرم.

لنزهاي نفوذپذير به گاز (GP) ديد با كيفيت ايجاد مي كنند، بيشتر عمر مي كنند، مقاومت بيشتري نسبت به رسوبات دارند، راحت تر تميز مي شوند و چون به مدت طولاني تري قابل استفاده هستند در دراز مدت از لنزهاي نرم ارزانترند. اما بايد گفت كه لنز هاي نرم راحت تر بوده و لنزهاي نفوذپذير به گاز نياز به عادت كردن دارند.

فوايد GPها:

GPها نسبت به لنزهاي نرم چند فايده عمده دارند. چون از جنس سخت هستند در زمان پلك زدن شكل خود را حفظ كرده و ديد بهتري نسبت به لنز نرم ايجاد مي كنند. GP ها مدت زيادي عمر مي كنند ولي البته شكننده هستند (مثلاً وقتي روي آن ها پا بگذاريد). در مقابل به راحتي پاره نمي شوند (بر خلاف لنزهاي نرم)، پروتئين و چربي هاي اشك به آن ها متصل نمي شود و با كمي مراقبت مي توان سال ها از لنزهاي GP استفاده كرد.

براي افراديكه ديد قابل قبول با لنز نرم ندارند و ديد با كيفيت بالا مي خواهند يا آستيگماتيسمي دارند كه با لنز نرم جبران نمي شود لنز GP انتخاب مناسبي است.

GP ها براي قوز قرنيه (كراتوكونوس) مناسبند و براي اصلاح پيرچشمي لنزهاي GP دو كانوني يا چند كانوني با طرح هاي مختلف وجود دارد. مطالعات اخير نشان داده است كه در بچه هاي نزديك بين استفاده از GP ها مي تواند پيشرفت نزديك بيني را آهسته كند.

مضرات GP ها:

چون دوره عادت كردن وجود دارد GP ها را بايد هر روز استفاده كرد، ولي در لنزهاي نرم حتي اگر يك هفته استفاده نشوند بعد از آن استفاده از لنز نرم كاملاً راحت است. بعضي از افراد بعد از استفاده از GP حتي با زدن عينك ديدشان تار است كه پديده اي موقتي است GP ها نسبت به لنزهاي 30 روزه يا قابل تعويض يك روزه كار بيشتري براي تميز كردن لازم دارند چون در زمان تميز كردنشان حتماً بايد با انگشت ساييده شوند تا پاك شوند.

مراقبت هاي لنز نرم:

نكته

چگونه لنزمان را پشت و رو در چشم نگذاريم؟ براي اينكه مطمئن شويد لنزتان را پشت و رو در چشم نمي گذاريد آنرا روي انگشت در مقابل چشمانتان قرار دهيد. اگر مطابق شكل زير لنز شكل "U" داشته باشد پشت و رو نيست. اما اگر لبه هاي "U" به خارج كشيده شده باشد لنزتان پشت و رو است.

در هنگام استفاده از لنز نرم دانستن مراقبت هاي آن بسيار مهم است چون عدم مراقبت كافي باعث عفونت مي شود كه حتي ممكن است منجر به كوري گردد. امروزه استفاده از محلول هاي چند منظوره و لنزهاي قابل تعويض روزانه كار مراقبت را آسان نموده است. قبل از شروع بحث بايد يادآور شويم كه قبل از تغيير روش مراقبتتان از لنز با چشم پزشكتان مشورت كنيد چون بعضي محلول ها با لنز تماسي شما سازگار نيستيد.

مراحل تميز كردن لنز نرم:

1. دستهايتان را كاملاً بشوييد تا كثيفي و جرم هاي آلوده را به چشمانتان وارد نكنيد. از صابون هاي مرطوب كننده استفاده نكنيد چون براي لنز شما خوب نيستند. دستهايتان را با حوله اي خشك كنيد كه پرز نداشته باشد.
2. ابتدا لنز يك چشم را خارج كنيد با محلول مخصوص تميز كنيد تا مواد آرايشي شسته شود. بعضي محلول ها نياز به سائيدن لنز دارند ولي بعضي ديگر فقط با ريختن محلول روي لنز تمام رسوبات را پاك مي كنند.
3. دوباره لنز را بشوئيد.
4. لنزها را در جا لنزي تميز بگذاريد و آن را با محلول مناسب و محلول ضدعفوني كننده پر كنيد.
5. تمام اين مراحل را براي لنز چشم مقابل انجام دهيد.

مراقبت هاي ديگر:

1. از بين بردن پروتئين ها: بسته به نوع لنزي كه استفاده مي كنيد و ميزان پروتئيني كه روي لنز شما رسوب مي كند پزشك شما ممكن است محلول هاي را براي از بين بردن پروتئين ها پيشنهاد كند. هرچه عمر لنزتان بيشتر باشد نياز به اين محلول ها بيشتر مي شود ولي لنزهاي قابل تعويض معمولاً نياز به اين محلول ها پيدا نمي كنند.
2. از بين بردن خشكي و تحريك چشم ها: از قطره هاي چشمي لنز تماسي براي نرم كردن و مرطوب نگه داشتن لنز و چشم خود استفاده كنيد.
3. از بين بردن آلرژي و حساسيت چشم ها: اگر نسبت به مواد شيميايي موجود در محلول هاي لنز تماسي آلرژي پيدا كرديد بهتر است از محلول هاي بدون نگهدارنده استفاده نماييد.

محصولات مختلف محلول هاي ضدعفوني كننده و پاك كننده و شستشو دهنده:

1. محلول سالين: براي شستن و نگهداري لنز تماسي است به شرط اينكه از حرارت يا اشعه ماوراء بنفش براي ضدعفوني كردن لنز تماسي استفاده نماييد. هيچگاه از سالين براي تميز كردن و ضدعفوني كردن لنز استفاده نكنيد اگر از قرص هاي آنزيمي و يا وسايل ضدعفوني كننده استفاده مي كنيد هم نياز به محلول فرمال سالين داريد.
2. ماده پاك كننده روزانه: براي پاك كردن لنز تماسي است شما چند قطره از آن را روي كف دستتان گذاشته و با احتياط لنز را مي ساييد معمولاً حدود 20 ثانيه بايد اين كار را ادامه دهيد. بايد مطمئن شويد هر دو سمت آن تميز شده است و بعد از محلول هاي ديگر براي شستشو و ضدعفوني استفاده نماييد.
3. محلول هاي چند منظوره: براي پاك كردن، شستشو و ضد عفوني كردن و نگهداري لنز شما استفاده مي شود. تمام اين كارها با يك محلول انجام مي شود. لنزها را در جا لنزي تميز با همين محلول مي توان نگهداري كرده و در زمان استفاده، لنز را با همين محلول شسته و در چشم مي گذاريم.
4. محلول هيدروژن پراكسيد: براي پاك كردن،ضد عفوني كردن و شستن و نگهداري لنز استفاده مي شود. با اين محصول ابتدا لنز را در سبد خاصي قرار داده و آن را مي شوئيد سپس سبد را در ظرف مخصوص قرار داده و آن را از اين محلول پر كرده تا لنز تميز شود. محلول هاي هيدروژن پراكسيد حتماً بايد خنثي كننده داشته باشند كه يا در خود محلول وجود دارد يا بطور جداگانه قرص خنثي كننده بايد استفاده شود تا هيدروژن پراكسيد تبديل به آب شود و واكنش هاي حساسيتي ايجاد نكند بعد از درآوردن لنز از محلول هيدروژن پراكسيد، لنزتان را با محلول ديگري بشوئيد و داخل چشم بگذاريد.
5. وسايل پاك كننده و ضدعفوني كننده: وسايل پاك كننده از امواج اولتراسوند و وسايل ضدعفوني كننده از امواج ماوراء بنفش يا حرارت استفاده مي كنند. ابتدا لنز را شسته و سپس در اين وسايل قرار دهيد و با محلول پر كنيد و آن را روشن كرده تا لنز شما پاك و ضدعفوني شود.
6. پاك كننده آنزيمي: براي شستن پروتئين ها از لنز استفاده مي شوند. معمولاًٌ هفته اي يكبار از اين آنزيم ها استفاده مي شود. ابتدا لنزتان را پاك كنيد و بشوئيد. جا لنزيتان را با محلول خود پر كنيد و سپس يك قرص آنزيمي داخل آن بيندازيد صبر كنيد تا حل شود و بعد لنزتان را در جا لنزي قرار دهيد لنز بايد معمولاً 15 دقيقه در اين محلول بماند. بعد با محلول ديگري آن را ضدعفوني كنيد.
7. از بين برنده پروتئين روزانه بصورت مايع است و روزانه استفاده مي شود مي توان همراه با محلول چند منظوره از آن استفاده شود. ابتدا لنزتان را تميز كرده و شستشو دهيد و سپس جا لنزيتان را با محلول چند منظوره پر كرده و سپس يك قطره از محلول از بين برنده پروتئين روزانه به آن اضافه كرده و لنزتان را به روش معمول ضدعفوني كنيد.
8. قطره: براي نرم كردن چشم و مرطوب نگه داشتن سطح چشم و لنز تماسي استفاده مي شود.
9. محلول هايي براي چشم هاي حساس: اگر به محلول هاي لنز واكنش هاي آلرژي نشان مي دهيد و علائمي مثل خارش، اشكريزش، احساس جسم خارجي، قرمزي و ترشحات پيدا مي كنيد حتماً به چشم پزشك مراجعه نماييد تا علت آن مشخص شود.

نگهدارنده Thimeresal در 10% افراد باعث چنين واكنش هايي مي شود كه اگر علت علائم حساسيت به Thimeresal شناخته شود مي توان از محلول هاي بدون Thimeresal استفاده كرد محلول هاي هيدروژن پراكسيد به علت داشتن خنثي كننده معمولاً ايجاد ناراحتي نمي كند.

آنچه بايد بدانيد.

1. هرگز به نوك ظرف محلولتان دست نزنيد و آن را با هيچ سطحي مثل دست يا صورت تماس ندهيد.
2. هرگز لنزتان را زير شير آب نشوئيد زيرا ممكن است آلوده شود.
3. وسايل لنز تماسيتان را تميز كنيد خصوصاً جا لنزيتان را حتماً با آب گرم تميز بشوئيد و در معرض هوا خشك كنيد.
4. جا لنزيتان را هر ماه 1 مرتبه دور بياندازيد و از جا لنزي جديد استفاده كنيد تا ريسك عفونت كاهش يابد.
5. لنزتان را يك بار در روز تميز كرده و ضدعفوني كنيد تا هم چشمتان سالمتر باشد و هم با لنز راحتتر باشيد.

مراقبت هاي لنز سخت يا RGP

بطور كلي لنزهاي سخت يا RGP مراقبت راحتتري نسبت به لنز نرم دارند چون معمولاً از تركيب سيليكون و فلورايد ساخته شده اند و پروتئين و مواد ديگر را جذب نمي كنند.

البته هرچه تعداد سال هاي بيشتري از RGP استفاده كنيم تميز كردن آن سخت تر مي شود و زمانيكه با محلول هاي معمولي پاك كننده نتوان آن ها را تميز كرد بايد RGP را پوليش كرد.

در موارد معمول براي تميز كردن لنز سخت، با يك محلول پاك كننده به آرامي لنز را با انگشت اشاره ساييده و سپس لنز را شسته و در جا لنزي كه از محلول نگهدارنده پر شده است قرار مي دهيم. بهتر است از محلول نگهدارنده استفاده شود نه آب شير. اگر رسوبات پروتئين روي لنز زياد باقي مي ماند مي توان از پاك كننده آنزيماتيك استفاده كرد. اگر شما لنز سخت را روزانه استفاده مي كنيد يعني شب ها خارج مي كنيد فقط يكبار در هفته از پاك كننده آنزيماتيك استفاده كنيد. ممكن است در زمان استفاده از لنزتان از محلول مرطوب كننده استفاده كنيد تا لنز در زمان استفاده نرم شود. بهتر است جا لنزيتان را بعد از هر بار استفاده تميز كرده، بشوئيد و در معرض هوا خشك كنيد. همه محلول هاي مورد استفاده در لنز نرم، در لنز سخت استفاده نمي شود. محلولتان را با نظر خودتان عوض نكنيد يا از محلولي كه توصيه نمي شود استفاده نكنيد.

اگر با لنز خود احساس راحتي نمي كنيد چه كنيد؟

اگر شما احساس راحتي با لنزتان نمي كنيد تنها نيستيد. خيلي از افراد با لنز خود احساس راحتي نمي كنند ولي حتماً به چشم پزشك مراجعه كنيد تا علت اين ناراحتي مشخص شود چون علل متعددي براي آن وجود دارد.

اگر چشم شما قرمز، دردناك يا متورم است يا ترشحات دارد سريعاً لنز خود را برداريد و ديگر از آن استفاده نكنيد و به پزشك خود مراجعه نماييد چون اين ها مي تواند علائم مسئله اي جدي باشند.

بسيار مهم است كه چشم و لنز تماسي با هم درست كار كنند يعني لنزي كه خوب جاي گرفته باشد در يك محيط سالم، درست عمل مي كند. مسائلي مثل آلرژي و بيماريهايي مثل شوگرن، مشكلات تيروئيد يا تغييرات هورموني هنگام يائسگي باعث بروز مشكلات چشمي مثل سوزش چشم خصوصاً ناشي از خشكي چشم مي شوند. اشك مصنوعي بدون نگهدارنده مي تواند اين علائم را از بين ببرد ولي حتماً با نسخه پزشك از اين قطره ها استفاده كنيد.

تغذيه هم يك فاكتور مهم است چون اشك تركيبات زيادي را شامل مي شود و تغذيه شما روي تركيب اشك شما اثر دارد. اگر كافئين و الكل زياد مصرف كنيد و آب كم بخوريد، اشك شما بسيار خشك خواهد شد كه براي لنز تماسي شما مناسب نيست يعني با مكمل هاي غذايي يا تغيير در تغذيه مي توان كيفيت اشك را بهتر كرد. مثلاً با مصرف چربي امگا 3 كه در ماهي وجود دارد ميزان چربي اشك تنظيم شده و تبخير اشك كاهش مي يابد.

اثر لنز تماسي:

انواع زيادي لنز تماسي وجود دارد. اغلب انواع جديدتر راحتتر از انواع قديمي تر هستند. مواد جديدتر و طرح هاي جديدتر به پزشكان امكان انتخاب بهتر را براي بيماران داده است. مثلاً لنزهاي با ماده جديد هيدروژل سيليكوني، اكسيژن بيشتري را به چشم شما مي رساند كه راحتي بيشتري را به همراه خواهد داشت. سايز و شكل لنز هم مهم است خصوصاً در لنزهاي سخت اگر قطر و شعاع انحناي آن درست انتخاب نشود احساس ناراحتي خواهيد كرد.

برنامه مناسب استفاده از لنز و سيستم مراقبت از لنز:

احساس ناراحتي بيماران از لنز تماسي مي تواند ناشي از درست پاك نكردن لنز يا درست ضدعفوني نكردن آن باشد. همچنين نوع محلول هم مهم است چون بعضي از محلول ها لنز شما را به خوبي تميز نخواهند كرد و باعث تغيير كيفيت آن هم مي شوند پس حتماً در تغيير محلول لنز با پزشك خود مشورت كنيد. محلول هايي كه حاوي نگهدارنده هستند حساسيت نسبت به نگهدارنده به مرور ممكن است پيدا شود.

محيط:

اگر شما در محيط آلوده كار مي كنيد، مواد زايد به راحتي بين لنز و چشم شما قرار مي گيرد و باعث ناراحتي مي شود. اگر احساس ناراحتي در محيط بيرون يا اطراف حيوانات ايجاد شود احتمالاً آلرژي عامل آن است. سيگار كشيدن ريسك خشكي چشم را زياد كرده و استفاده زياد از كامپيوتر بخاطر كم پلك زدن، باز احساس خشكي چشم وجود دارد.